
Saniter
Gıda Çevre Bilimi ve Teknolojileri
Danışmanlık ve Mühendislik Şirketi
Basında Saniter
Gıda Zehirlenmeleri
SATIN ALIRKEN
- Alışverişinizi yaptıktan sonra
doğruca eve gelin ve aldıklarınızı yerleştirin.
- Mümkün olduğunca çabuk
tüketeceğiniz şekilde alışveriş yapın.
- Şüphelendiğiniz gıda
maddelerini satın almayın. Soğutuculardan aldığınız
tavuk gibi gıda maddeleri dokunulduğunda soğuk,
derin dondurucudan alınan gıda maddeleri ise taş
gibi sert olmalıdır. Konserveler bombe yapmamış ve
üzerlerinde yarık, çizik bulunmamalıdır.
- Satın aldığınız gıda maddesinin
üretim ve son kullanma tarihlerini kontrol edin.
SAKLARKEN
- Mikroorganizmaların çoğalmasını
önlemek için, buzdolabı sıcaklığının 2-4 derece
arasında olması gerekir ve derin dondurucular en az
–18 derece de bulunmalıdır. Eğer sütlerimiz soğuk
fakat donmuyorsa bu sıcaklık buzdolabımız için
yeterli demektir.
- Taze et, tavuk ve balıkları bir
kaç gün içinde tüketmeyecekseniz hemen dondurun.
- Et, tavuk ve balıkları
buzdolabına tabaklar içinde yerleştirelim ki,
bakteri içeren suları başka yiyeceklere damlayıp,
bulaşmasın.
HAZIRLARKEN
- Eller sabun ve sıcak suyla
iyice yıkanmalıdır.
- Mikroorganizmalar, mutfak
aletlerinde, sünger ve mutfak bezlerinde rahatlıkla
yaşarlar. Onları sıklıkla çamaşır suyuyla dezenfekte
edin.
- Doğrama tahtası olarak plastik
olanları tercih edin.
- Donmuş gıda maddelerini
buzdolabında çözmeye bırakın.

PİŞİRİRKEN
- Et, tavuk ve balıkların iyice
pişmesini sağlayın, çiğ olarak kalması içinde
bulundurdukları bakterilerin bizim sağlığımızı
bozmasına neden olur.
- Kırmızı etleri 70 derece, kümes
hayvanlarını 80 derecede pişirin.
- Etlerin iyi piştiğini anlamak
için, kırmızı etlerin içinin kahverengi olduğunu,
kümes hayvanlarının suyunun kansız olduğunu ve
balıkların çatalla dokunulduğunda dağıldığını
görmeniz gerekir.
- Yumurtalarda çoğalan Salmonella
bakterisi, gıda enfeksiyonlarına neden olur, bu
yüzden yumurtaların sarısının da beyazınında iyice
pişmesine dikkat edin.
- Daha sonra pişireceğiniz
yiyecekleri küçük parçalar halinde dolaba koyun, bu
onların çabuk soğumasını sağlayacağından, mikrobiyal
açıdan daha güvenli olur.
SERVİS YAPARKEN
- Çabuk bozulabilen gıda
maddelerini iki saatten fazla oda sıcaklığında
bulundurmayın. Mikroorganizmalar oda koşullarında
hızla çoğalırlar.
- Yemeğinizi okul veya işe
götürüyorsanız, onu soğuk bir ambalajla yalıtın.
Çocuklara, yiyeceklerini kalorifer üzerinde ve
güneşte bırakmamalarını öğütleyin.
- Sıcak yemekleri sıcak olarak,
soğuk yemekleri soğuk olarak saklayın ve servis
yapın.
KALAN YİYECEKLER
- Kalan yemeklerinizi küçük
parçalar halinde ve derinliği olmayan kaplarda
buzdolabında saklayın. Buzdolabını çok doldurmayın
ki, gıda maddeleri arasında soğuk hava rahatlıkla
dolaşabilsin ve gıda maddelerini soğutsun.
- Tüm gıda maddelerini ayrı
kaplarda saklayın, beyaz etlerle kırmızı etleri
yanyana koymayın.
YENİDEN ISITIRKEN
- Çorba, sos ve et sularını
kaynatın. Yemeklerin 70 derece üzerinde ısınmasını
sağlayın.
UZUN ZAMAN SAKLAMIŞSANIZ
- TEHLİKE!!! Görünüşü ve
kokusu tuhaf gelen gıda maddesini kesinlikle tatmaya
kalkışmayın, atın gitsin.
- KÜFLÜ İSE, zehirli küfler
görünen küfün altında oluşur. Az küflenmiş peynir,
sucuk, meyve gibi gıda maddelerinin yeniden
kullanılması için, küflü kısmın geniş ve derin bir
şekilde çıkarılması gerekir. Fazla küflenmiş olanlar
ise, atılmalıdır.
ELEKTRİK KESİLMESİ DURUMUNDA
DERİN DONDURUCULARDA
- Elektrik kesilmesi durumunda,
tam ya da tama yakın dolu olan derin dondurucular,
iki gün boyunca, yarı dolu olan derin dondurucular
ise, bir gün boyunca gıda maddesini donmuş durumda
tutabilirler. Elektrik kısa zamanda gelirse,
dondurucunun kapağını uzun süre açmamak kaydıyla,
gıda maddelerini uzun süre saklayabiliriz. Ancak,
eğer elektrik kesintisi uzun sürecek ise, gıda
maddeleri başka bir dondurucuya (mümkünse bir
arkadaşımızın) aktarılması veya en kısa zamanda
tüketilmesi gereklidir.
BUZDOLAPLARINDA
- Mutfak sıcaklığına bağlı olarak
buzdolapları gıda maddelerini dört ile altı saat
kadar soğuk saklayabilir.
ÇÖZÜLEN YİYECEKLER
- Henüz çözülmeye başlamamış,
hala üzerinde buz kristalleri olan gıda maddeleri
yeniden derin dondurucuya koyulabilir. Oda
sıcaklığında iki saatten fazla beklemiş gıda maddesi
ise kesinlikle yeniden dondurulmaz, çözülme
gerçekleşmişse hemen pişirilip tüketilmelidir. Oda
koşullarında saatlerce kalmış gıda maddesinde ise,
renk ve koku değişikliği varsa, o gıda maddesi
tüketilmeden kesinlikle atılmalıdır.
ACABA ZEHİRLENDİK Mİ?
- Sizde veya ailenizden
birisinde, bulantı, kusma, ishal, ateş veya kramp
gibi belirtiler görüyorsanız, bir gıda
zehirlenmesinden şüphelenmelisiniz.
- Belirtilerin 30 dakika ile 2
hafta arasında ortaya çıkması yüzünden, gıda
zehirlenmesinin tanısı güç olmaktadır. Bunun
yanında, kişiler yedikleri uygun olmayan koşullarda
hazırlanmış gıdalardan dolayı 4 ila 48 saat içinde
hastalanırlar. Çok ciddi gıda zehirlenmelerinde,
kişiler felç, çift görme ve nefes darlığı gibi
sorunlarla karşılaşabilirler. Bu tür durumlarda,
vakit geçirilmeden hastaneye gidilmesi gereklidir.